Definicja „kierownika jednostki” (pochodząca z art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy o rachunkowości) to jedno z najważniejszych pojęć w prawie bilansowym i podatkowym. Choć intuicyjnie kojarzy się z dyrektorem generalnym lub managerem wyższego szczebla, w rzeczywistości przepis ten precyzyjnie wskazuje konkretne osoby w zależności od formy prawnej prowadzonego biznesu.
Dlaczego to takie ważne? To na „kierowniku jednostki” spoczywa m.in. odpowiedzialność za wykonywanie obowiązków z zakresu rachunkowości, w tym za sporządzenie, podpisanie oraz złożenie rocznego sprawozdania finansowego.
Pełnomocnik to nie kierownik
Przepisy wprost wyłączają z tej definicji wszelkiego rodzaju pełnomocników ustanowionych przez jednostkę (w tym np. prokurentów). Nawet jeśli pełnomocnik posiada bardzo szerokie uprawnienia do zarządzania przedsiębiorstwem, w świetle prawa bilansowego nie staje się kierownikiem jednostki i nie przejmuje jego ustawowych odpowiedzialności.
| Kto jest kierownikiem jednostki w zależności od formy prawnej | |
| Forma prawna | Kierownik jednostki |
| Spółka z o.o., S.A. | Członek Zarządu/Członkowie zarządu |
| Spółka jawna | Wspólnicy prowadzący sprawy spółki |
| Spółka cywilna | Wspólnicy prowadzący sprawy spółki |
| Spółka partnerska | Wspólnicy prowadzący sprawy spółki albo zarząd |
| Spółka komandytowa | Komplementariusze prowadzący sprawy spółki |
| Spółka komandytowo‑akcyjna | Komplementariusze prowadzący sprawy spółki |
| Osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą | Ta osoba |
| Likwidacja | Likwidator |
| Postępowanie restrukturyzacyjne | Syndyk lub zarządca ustanowiony w postępowaniu |
| Zarząd sukcesyjny | Zarządca sukcesyjny |
Podsumowanie dla przedsiębiorcy
Ustalenie, kto w Twojej firmie jest kierownikiem jednostki, nie jest formalnością – to fundament odpowiedzialności za sprawozdawczość finansową. W zarządach wieloosobowych obowiązki te co do zasady spoczywają na wszystkich członkach solidarnie. Powierzenie prowadzenia ksiąg zewnętrznemu biuru rachunkowemu nie zwalnia kierownika jednostki z odpowiedzialności za prawidłowe wykonanie obowiązków wynikających z ustawy o rachunkowości oraz przepisów podatkowych.
